Hội nghị tập trung đánh giá về về những tồn tại, hạn chế, xác định nguyên nhân tồn tại, hạn chế của công tác thẩm định của Bộ Tư pháp và tình hình lập, triển khai thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh từ khi Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 có hiệu lực đến nay. Theo đánh giá của các đại biểu tham dự Hội nghị, công tác thẩm định và lập, triển khai thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh còn một số tồn tại, hạn chế như: (i) chất lượng một số báo cáo thẩm định còn hạn chế do chưa đi sâu thẩm định về tính hợp lý, tính khả thi và nguồn lực thực hiện văn bản sau khi được ban hành; (i) tiến độ lập đề nghị xây dựng luật, pháp lệnh vẫn còn chậm; (iii) một số hồ sơ đề nghị xây dựng văn bản và dự án, dự thảo luật, pháp lệnh trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội chưa được tuân thủ đúng quy định của Luật năm 2015 về thành phần hồ sơ cũng như thời gian gửi; (iv) nhiều dự án luật chất lượng còn yếu, chưa đáp ứng yêu cầu; chưa phản ánh hết các chính sách được Chính phủ thông qua, thậm chí, có trường hợp còn thiếu sự thống nhất giữa tờ trình và dự thảo...
Trên cơ sở đó, Hội nghị đã chỉ ra nhiều nguyên nhân dẫn đến những tồn tại hạn chế nêu trên. Trong đó, chủ yếu là các nguyên nhân chủ quan như: (i) nhận thức chưa đầy đủ về ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác xây dựng pháp luật, trong đó có công tác thẩm định và lập Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của một số bộ, cơ quan ngang bộ; (ii) chưa trù liệu hết được các yếu tố ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng của việc lập và thực hiện Chương trình; việc chấp hành kỷ luật, kỷ cương hành chính trong xây dựng pháp luật còn chưa nghiêm; (iii) công tác phối hợp giữa các cơ quan còn hạn chế dẫn tới các nội dung cần xin ý kiến phải trao đổi giữa các bộ nhiều lần, kéo dài thời gian soạn thảo....
Để nâng cao chất lượng công tác thẩm định và lập, thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh trong thời gian tới, Hội nghị đã đề xuất thực hiện 04 nhóm giải pháp gồm: (1) nhóm giải pháp nâng cao nhận thức và trách nhiệm trong công tác thẩm định và lập Chương tình xây dựng luật, pháp lệnh; (2) nhóm giải pháp về nâng cao năng lực của công chức trong thẩm định và lập Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh; (3) nhóm giải pháp về cách thức tổ chức thực hiện nhiệm vụ thẩm định văn bản và lập, thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh; (4) nhóm giải pháp về kiểm soát chất lượng thẩm định và lập, thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh.
Kết luận Hội nghị, Bộ trưởng Lê Thành Long đánh giá cao nhiều ý kiến, giải pháp mà các đại biểu đã đề xuất tại Hội nghị, đồng thời đề nghị Lãnh đạo các bộ, cơ quan ngang bộ tiếp tục quan tâm hơn nữa đến công tác xây dựng pháp luật. Đặc biệt, Bộ trưởng nhấn mạnh, trong năm 2019, chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của các bộ, ngành sẽ rất nặng nề và nhiều thách thức, do vậy các bộ cần tập trung cao về thời gian, nguồn lực để bảo đảm tiến độ, chất lượng của các dự án, dự thảo văn bản. Bên cạnh đó, Bộ trưởng yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ trong giai đoạn lập đề nghị xây dựng dự án luật, pháp lệnh để đề xuất đưa vào đề nghị của Chính phủ về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh cần rà soát kỹ, xác định rõ thứ tự ưu tiên để bảo đảm tính khả thi của các đề nghị, tránh đề xuất đưa vào Chương trình quá nhiều dự án dẫn đến không thực hiện được hoặc thực hiện nhưng không bảo đảm chất lượng.
Về phía các đơn vị xây dựng pháp luật của Bộ Tư pháp, Bộ trưởng đề nghị báo cáo thẩm định cần nêu rõ ý kiến kết luận về việc đề nghị, dự án, dự thảo văn bản đủ hoặc không đủ điều kiện trình Chính phủ. Các đơn vị được giao tiếp nhận, tổ chức thẩm định cần tiến hành kiểm tra hồ sơ đề nghị, hồ sơ gửi thẩm định theo đúng hướng dẫn tại Công văn số 163/BTP-VĐCXDPL về hồ sơ, thủ tục, đồng thời tiếp tục phát huy vai trò của Hội đồng thẩm định trong việc tổ chức thầm định. Ngoài ra, các đơn vị của Bộ Tư pháp cần tiếp tục phát huy tính chủ động, tích cực trong công tác phối hợp với Văn phòng Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ trong suốt quy trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật để bảo đảm đúng tiến độ, chất lượng của các đề nghị, dự án, dự thảo văn bản khi trình Chính phủ, Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Vụ Các vấn đề chung về XDPL