Hội thảo “Lý luận về tính ổn định của pháp luật”
03:51 08/05/2018
Chiều ngày 07/5/2018, tại Hà Nội, Viện Khoa học pháp lý tổ chức Hội thảo “Lý luận về tính ổn định của pháp luật” để trao đổi, thảo luận một số vấn đề lý luận liên quan đến nội dung của đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ “Tính ổn định của pháp luật Việt Nam: lý luận, thực trạng và giải pháp”. Hội thảo thu hút đông đảo sự tham gia của đại diện các các bộ, cơ quan ban ngành, các doanh nghiệp và các đơn vị thuộc Bộ Tư pháp, đặc biệt hội thảo có sự tham gia của nhiều chuyên gia lớn trong lĩnh vực pháp luật như: GS.TS Phan Trung Lý, nguyên chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội; GS.TS Trần Ngọc Đường nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, PGS.TS Hoàng Thế Liên, nguyên Thứ trưởng Bộ Tư pháp; GS.TS Hoàng Thị Kim Quế, Khoa luật Đại học quốc gia Hà Nội, GS.TS Nguyễn Đăng Dung; GS.TS Nguyễn Ngọc Hòa; PGS.TS Lê Hồng Hạnh; TS Dương Thanh Mai; luật sư Trương Thanh Đức… Hội thảo do TS. Nguyễn Văn Cương, Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý chủ trì Hội thảo.

Tính ổn định của pháp luật là gì? “Ổn định” theo giải nghĩa của Từ điển Tiếng Việt là “ở vào hay làm cho ở vào trạng thái không còn có những biến động thay đổi đáng kể”. Như vậy, “ổn định và thay đổi” hoặc biến đổi, biến động dường như là hai cặp từ trái nghĩa, mặc dù không loại trừ nhau hoàn toàn.
Pháp luật, vốn là bộ phận của kiến trúc thượng tầng, chịu sự tác động, chi phối của cơ sở hạ tầng (sự biến đổi của đời sống kinh tế, của các quan hệ sản xuất, mà suy chi cùng là sự biến đổi của lực lượng sản xuất, của những biến động trong thay đổi công nghệ, trong thay đổi kỹ năng lao động, quản lý), khó tránh khỏi nhu cầu cần được thay đổi để phúc đáp những biến đổi mới trong đời sống kinh tế - xã hội.
![]() |
![]() |
Vậy, “ổn định” của pháp luật ở đây nên được hiểu như thế nào cho phù hợp trong bối cành hệ thống pháp luật được sinh ra để điều chỉnh các quan hệ của thực tiễn cuộc sống luôn luôn biến đổi?
Ổn định phải chăng không nhất thiết là không được thay đổi. Sự ổn định của nội dung pháp luật phải chăng chỉ là khái niệm mang tính tương đối, vì nếu tuyệt đối hóa tính ổn định của pháp luật sẽ làm cho văn bản hoặc là khung pháp lý quá rộng, quy định mang tính chung chung sẽ gây khó khăn cho quá trình áp dụng pháp luật hoặc làm cho văn bản cứng nhắc, lạc hậu quá xa so với điều kiện kinh tế - xã hội nhưng vẫn không được sửa đổi và cả hai khuynh hướng đó đều làm hạn chế tính khả thi của văn bản.
![]() |
![]() |
Sự khác nhau giữa tính ổn định của pháp luật trong lĩnh vực luật công và luật tư, lĩnh vực nào cần sự ổn định nhiều hơn?
Vì sao việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật cần coi trọng tính ổn định? Tính ổn định của pháp luật sẽ đảm bảo sự ổn định trong việc điều chỉnh các quan hệ xã hội và điều đó tạo cho xã hội ổn định và phát triển.
Các ý kiến tại Hội thảo cho rằng, tính ổn định ở đây không có nghĩa là bất biến, không thay đổi mà ổn định trong sự vận động linh hoạt, thay đổi để có lợi cho xã hội cho người dân thì vẫn cần thay đổi, tùy theo tính có lợi hoặc tính có ích của thay đổi pháp luật mà xếp xem sự thay đổi pháp luật ấu có tạo nên sự bất ổn hay có lợi cho xã hội.
Ý kiến tại Hội thảo đã phần nào làm sáng tỏ được quan niệm thế nào là tính ổn định của pháp luật, những ý kiến đóng vai trò quan trọng để Viện Khoa học pháp lý có những ý tưởng đầu vào đầu tiên trong việc nghiên cứu lý luận về tính ổn định của pháp luật./.





Địa chỉ: 60 Trần Phú, Ba Đình, Hà Nội.
Điện thoại: 0976 862 199
Email: banbientap@moj.gov.vn;